Op de navolgende bladzijden zijn de vanuit het Besluit Begroting en Verantwoording (BBV) voorgeschreven kengetallen nader uitgewerkt. De belangrijkste kengetallen voor de beoordeling van de financiële positie van de gemeente zijn de schuldquote en de solvabiliteit. Die geven een indicatie of de kapitaallasten en mogelijke tegenvallers in de begroting kunnen worden opgevangen. Maar voor een juiste beoordeling moeten alle kengetallen in samenhang worden bezien. Juist gezamenlijk en in hun onderlinge verhouding kunnen de cijfers een goed beeld geven van de financiële gezondheid van gemeente Westland.
De uitgangspunten voor de schuldquote en solvabiliteit ultimo 2024 waren in de basis gezond. Ten opzichte van de stand in de jaarrekening 2024 nemen de vaste schulden in onze huidige begroting met circa € 215 miljoen toe tot een niveau van ruim € 575 miljoen per eind 2029. De schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen bereikt in 2028 een piek van 137,3%. Deze toename wordt mede veroorzaakt door de investeringen in de Flora Gebiedsontwikkeling.
De toename van de vaste schuld wordt gedempt door de opbrengst uit grondverkopen. De afname van de grondvoorraden als gevolg van grondverkopen blijkt uit het kengetal grondexploitatie. Daarmee is ook de afhankelijkheid van de voortgang van de grondvoorraden duidelijk. Wanneer deze achterblijven bij de prognose loopt de schuld harder op en stijgt de schuldquote tot boven de in het Gemeenschappelijk Toezichtskader (GTK) en door de VNG als kritisch gestelde norm van 130%. Dit beperkt de ruimte om nieuwe investeringsambities te kunnen uitvoeren.
Geplande investeringen zorgen ervoor dat de eigen vermogenspositie van de gemeente de komende jaren afneemt, de schuldpositie neemt toe. Een relatief groter deel van de bezittingen wordt gefinancierd met vreemd vermogen. Daardoor neemt ook de solvabiliteitsratio over de jaren af van 36,9% ultimo 2024, naar 27,6% aan het einde van de begrotingsperiode. Dit blijft echter boven de door de VNG gestelde norm van minimaal 20%.
Het kengetal voor de begrote woonlasten, de belastingcapaciteit voor de Westlandse inwoners, is de afgelopen jaren licht verbeterd. De woonlasten voor de Westlandse inwoners bedragen naar verwachting in 2026 105% ten opzichte van het landelijke gemiddelde. Over werkelijke cijfers 2024 was dit nog 111,7%.
Hoewel het algemene beeld van de financiële gezondheid van de gemeente de komende jaren tijdelijk verslechtert, blijven de financiële kengetallen na verwerking van de financiële effecten van de investeringen binnen de VNG-normen. De voortgang in geplande afname van grondvoorraden is hierbij een voorwaarde. Er blijft wel nog ruimte over om de inkomsten uit woonlasten te verhogen om tegenvallers op te vangen.
Voor nadere informatie per kengetal zie de volgende bladzijden.